- İşsizlik müavinətinin ödənilməsinə hansı hallarda xitam verilə bilər?
Mirəli HƏSƏNOV,
Göyçay rayonu.

- Aşağıdakı hallarda işsizlik müavinətinin ödənilməsinə xitam verilir:
o İşsiz vətəndaş işsizlik müavinətini saxta sənədlər təqdim etmək yolu ilə aldıqda.
o İşsiz vətəndaş işsizlik müavinəti aldığı dövrdə müvafiq icra hakimiyyəti orqanına bildirmədən işə düzəldikdə.
o İşsiz vətəndaş azadlıqdan məhrumetmə cəzasına məhkum edildikdə.
o İşsiz vətəndaş işə düzəldikdə, hərbi xidmətə çağırıldıqda, vəfat etdikdə.
o İşsiz vətəndaş müvafiq icra hakimiyyəti orqanının göndərişi ilə peşə hazırlığı (yenidən hazırlıq) kurslarına üzrsüz səbəbdən gəlmədikdə və yaxud tədrisi başa vurduqdan sonra təklif olunan iki münasib işdən imtina etdikdə.
o İşsiz vətəndaş müvafiq qanunvericiliyə uyğun olaraq pensiyaya çıxdıqda.



- İşəgötürən işçiyə qarşı ona maddi ziyan vurulması ilə əlaqədar hüquqlarının və qanuni mənafelərinin pozulduğu gündən hansı müddətdə iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edə bilər?

Telman HƏŞİMOV,
Şirvan şəhəri.

- Əmək Məcəlləsinin 296.5-ci maddəsinə əsasən, Azərbaycan Respublikasının Əmək Məcəlləsi ilə müəyyən edilmiş hallarda işəgötürən işçiyə qarşı hüquqlarının və qanuni mənafelərinin pozulduğu gündən bir təqvim ayı müddətində, ona maddi ziyan vurulması məsələləri ilə əlaqədar isə ziyanın vurulmasını aşkar etdiyi gündən bir il müddətində iddia ərizəsi ilə məhkəməyə müraciət edə bilər.

- Məhkəmədə hansı şəxslərin şahid qismində dindirilməsi qanunauyğundur?

Səadət BAXIŞOVA,
Bakı şəhəri.

- Məhkəmə tərəfindən mübahisənin düzgün həlli məqsədi ilə işin halları barədə məlumatı olan hər bir şəxs şahid qismində dindirilə bilər. Şahid qismində məhkəməyə çağırılan şəxs məhkəməyə gəlməyə və iş üzrə ona məlum olan məlumatları və halları bildirməyə borcludur. Şahid düzgün ifadə verməyə, hakimlərin və prosesdə iştirak edən şəxslərin suallarına cavab verməyə borcludur. Şahid bilərəkdən yalan ifadə verməyə və ifadə verməkdən boyun qaçırmağa görə cinayət məsuliyyəti daşıyır.

- Hansı işçilər gecə vaxtı işlərə cəlb edilmir?

Nailə PİRİYEVA,
Mingəçevir şəhəri.

- Əmək Məcəlləsinin 98-ci maddəsinə əsasən:
Gecə vaxtı görülən işlərə hamilə və üç yaşınadək uşağı olan qadınların, yaşı 18-dən az olan işçilərin cəlb edilməsinə yol verilmir.
Əlil işçilər gecə vaxtı görülən işlərə yalnız onların razılığı ilə və müvafiq icra hakimiyyəti orqanının rəyi nəzərə alınmaqla cəlb edilə bilərlər.

- Əfvetmə nə vaxt tətbiq olunur?

Rəsul İSLAMOV,
Qobustan rayonu.

- Əfvetmə fərdi qaydada müəyyən edilmiş şəxs barəsində AR Prezidenti tərəfindən həyata keçirilir. Bu aktla cinayət törətməyə görə məhkum olunmuş şəxs əfvetmə aktı ilə cəzanın qalan hissəsini çəkməkdən azad edilə bilər, yaxud ona təyin olunmuş cəzanın müddəti azaldıla bilər və ya belə şəxsin cəzasının çəkilməmiş hissəsi daha yüngül cəza növü ilə əvəz edilə bilər.
Ömürlük azadlıqdan məhrumetmə cəzası əfv qaydasında 25 ildən çox olmayan müddətdə azadlıqdan məhrumetmə cəzası ilə əvəz edilə bilər.
Əfvetmə aktı ilə cəzasını çəkmiş şəxsin məhkumluğu götürülə bilər.
Əfvetmə aktı məhkəmədən kənar Azərbaycan Respublikası Prezidenti tərəfindən verilən və məhkumları cəzadan azad edən aktdır. Əfvetmə aktında cəzadan azad edilən məhkumlar fərdən sadalanır. Bağışlama aktı ilə məhkum cəzanın qalan hissəsini çəkməkdən azad edilir, təyin edilən cəzanın müddəti azaldılır, yaxud da cəzanın çəkilməmiş hissəsi başqa yüngül cəza ilə əvəz edilir. Əfvetmə aktı ilə şəxsin məhkumluğu da üzərindən götürülə bilər.
Törədilən cinayətə görə barəsində ibtidai istintaq gedən, yaxud da məhkəmə baxışında olan şəxslər əfvetmə aktı ilə məsuliyyətdən azad edilə bilməz.
Əfvetmə aktı ilə ömürlük azadlıqdan məhrumetmə cəzası müddətli azadlıqdan məhrumetmə növündə cəza ilə əvəz edilə bilər. Belə hallarda əvəz edən müddətli azadlıqdan məhrumetmənin yüksək həddi 25 ildən artıq ola bilməz. Əfvetmə aktı aşağıda qeyd edilən cəhətlərinə görə amnistiya aktından fərqlənir:
o əfvetmə aktı amnistiyadan fərqli olaraq normativ xarakterli deyildir. Əfvetmə konkret hallar üzrə tətbiq edilən aktdır;
o əfvetmə aktı fərdən məlum şəxslər barəsində tətbiq edildiyi halda, amnistiya fərdən qeyri - müəyyən məhkumlar barəsində tətbiq edilir;
o əfvetmə aktı birbaşa konkret məhkumun, yaxud da fərdən bəlli məhkumların cəzadan azad edilməsinin hüquqi əsası olduğu halda, amnistiya aktının icrası həvalə edilən orqanın verdiyi akt əsasında cinayət törədən şəxs məsuliyyətdən və cəzadan azad edilir;
o əfvetmə aktının verilməsinə dair vəsatət məhkum, məhkumun qohumları və ya cəzaçəkmə müəssisəsinin müdiriyyəti tərəfindən verilir. Belə vəsatəti törətdiyi cinayətə görə respublikamızda cəzaçəkən əcnəbilər barəsində xarici dövlətlərin səlahiyyətli orqanları da qaldıra bilər. Amnistiya aktı isə qaldırılan vəsatətə görə deyil, səlahiyyətli hakimiyyət orqanının təşəbbüsü ilə verilir.

Aşağıdakı 2 sualıma aydınlıq gətirməyinizi xahiş edirəm.
1) - İşçilərin hansı xidməti tapşırıqları yerinə yetirməsi xidməti ezamiyyət sayılır?
2) -Təşkilat işçilərinin ezamiyyətə göndərilməsi hansı qaydada rəsmiləşdirilir?

Rizvan MƏMMƏDOV,
Bakı şəhəri.

1. - Azərbaycan Respublikası Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Naziri tərəfindən təsdiq edilmiş 15 fevral 2008-ci il tarixli, 11/30-108 saylı "İşçilərin ezamiyyə qaydaları"nın birinci bəndinə əsasən dövlət orqanının, müəssisə, idarə və təşkilatın (bundan sonra təşkilatın) rəhbərinin sərəncamı (əmri) ilə işçinin daimi iş yerindən müəyyən olunmuş müddətə başqa yerə xidməti tapşırığı yerinə yetirmək üçün getməsi xidməti ezamiyyət sayılır.
Daimi işi yolda keçən və gediş-gəliş xarakteri daşıyan, növbə (vaxta) metodu ilə işləyən və çöl şəraitində çalışan (gündəlik iş vaxtı başa çatdıqdan sonra öz daimi yaşayış yerinə qayıtmaq imkanı olmayan) işçilərin xidməti gedişi ezamiyyət sayılmır.
2. - Azərbaycan Respublikası Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Naziri tərəfindən təsdiq edilmiş 15 fevral 2008-ci il tarixli, 11/30-108 saylı "İşçilərin ezamiyyə qaydaları"nın ikinci və üçüncü bəndlərinə əsasən, təşkilat işçilərinin ezamiyyətə göndərilməsi həmin təşkilatların rəhbəri tərəfindən müəyyən edilir və müvafiq əmrlə rəsmiləşdirilir.
Dəvət edən tərəf ezamiyyə xərclərinin ödənilməsini öz üzərinə götürdüyü hallarda, ezamiyyə xərclərinin ödənilməsi ilə bağlı müddəalar əmrdə öz əksini tapmalıdır. Respublikadaxili ezamiyyələr zamanı müvafiq əmrlə yanaşı, işçiyə bu qaydaların əlavəsinə uyğun olaraq " Ezamiyyə vəsiqəsi" verilir.
İşçilərin tabeçilik qaydasında yuxarı təşkilata xidməti ezamiyyətləri qarşılıqlı razılaşma və yaxud yuxarı təşkilatın dəvəti əsasında həyata keçirilir.

- Əməyin mühafizəsi qaydalarını pozmağa görə vəzifəli şəxslər cinayət məsuliyyətinə cəlb olunurmu?

Hidayət OSMANOV,
Şirvan şəhəri.

- Cinayət Məcəlləsinin 162 - ci maddəsinə əsasən, texniki təhlükəsizlik və əməyin mühafizəsinin başqa qaydalarına riayət edilməsi vəzifəsi həvalə edilmiş şəxs tərəfindən bu qaydaların pozulması nəticəsində ehtiyatsızlıqdan insan sağlamlığına ağır və az ağır zərər vurularsa - yüz on manatdan beş yüz əlli manatadək miqdarda cərimə və ya iki il müddətədək islah işləri ilə və ya 6 ay müddətədək azadlıqdan məhrumetmə ilə cəzalandırılır. Eyni əməllər ehtiyatsızlıqdan insan ölümünə səbəb olduqda - üç ildən beş ilədək müəyyən vəzifə tutmaq və ya müəyyən fəaliyyətlə məşğul olma hüququndan məhrum edilməklə və ya edilməməklə beş ilədək müddətə azadlıqdan məhrumetmə ilə cəzalandırılır.

- Rayon məhkəməsinin qətnaməsindən hansı müddətdə apelyasiya şikayəti verə bilərəm?

Təranə İSAYEVA,
Zaqatala rayonu.

- Rayon məhkəmələrinin qətnamələrindən Azərbaycan Respublikası Apelyasiya Məhkəməsinə məhkəmə Qətnaməsi təqdim olunan ( alınan) gündən bir ay müddətində apelyasiya şikayəti verilə bilər.

çap üçün verisya