Vətəndaşlar 2015-ci ilə kimi bərbad yollarla hərəkət etməli olacaqlar

Son illərdə paytaxtda və regionlarda yeni yolların salınması və istifadədə olan yolların təmiri ilə bağlı işlər görülsə də, ikinci dərəcəli yolların, xüsusilə də bir çox yaşayış məntəqələrindəki məhəllədaxili yolların təmiri üçün ciddi tədbirlər görülmür. Hətta paytaxtın mərkəzi hissəsində məhəllədaxili yolların dağılmasına baxmayaraq, bu istiqamətdə təmir-bərpa işləri neçə ildir ki, öz həllini tapmır.

Xatırladaq ki, hazırda yol təsərrüfatına büdcədən ayrılan vəsaitlərin həcmi investisiya və infrastruktur layihələrində xüsusi çəkiyə malikdir. Nəqliyyat infrastrukturu ilə bağlı layihələrin demək olar ki, yarısından çoxunu yol təmiri üçün nəzərdə tutulmuş vəsaitlər təşkil edir. Məsələn, dövlət büdcəsindən yolların təmirinə 2006-cı ildə 200, 2007-ci ildə 300 milyon dollara yaxın vəsait xərclənib. 2008-ci ildə bu sahəyə ayrılan vəsaitlərin həcmi bir qədər də artırılaraq 400 milyon dollara çatdırılıb. 2009-cü ildə isə yol-nəqliyyat layihələrinə 1 milyard manata yaxın pul xərclənib. Bundan başqa, büdcə vəsaitləri ilə yanaşı, xarici maliyyə institutlarından, məsələn, Dünya Bankı, “BNP Paribas” Bankı, Səudiyyə İnkişaf Fondu, ərəb fondları sindikatları və digər banklardan alınmış kreditlər hesabına yol təsərrüfatına milyonlarla manat vəsait sərf edilib.
Hazırda respublikamızda "Azərbaycan Respublikasının avtomobil yolları şəbəkəsinin yeniləşdirilməsinə və inkişafına dair Dövlət Proqramına əsasən, (2006-2015-ci illər) "magistral yolların yenidən qurulması və bərpası ilə bağlı layihələr həyata keçirilməkdədir. "Azəryolservis" Səhmdar Cəmiyyətindən verilən məlumata görə, proqram çərçivəsində 3578 km respublika əhəmiyyətli, 5928 km. yerli əhəmiyyətli yolların yenidən qurulması və əsaslı təmiri nəzərdə tutulub. SC bildirir ki, 2009-cu ildə ölkə ərazisində ümumi uzunluğu 464,4 km. olan yol inşa edilib. Paytaxt və ətraf ərazilərdə isə 30 km. magistral yolu salınıb. Heydər Əliyev prospekti ilə Ağa Nemətulla küçəsi, Babək prospekti ilə Məhəmməd Hadi küçəsində yol kəsişməsində yeni yol, Cəfər Cabbarlı meydanında sərnişinlər üçün keçid və sair işlər görülüb. Tbilisi və Azərbaycan prospektlərindəki piyada yolları isə yüksək səviyyədə təmir edilib.
Nəqliyyat Nazirliyində isə hesab edirlər ki, yolların təmiri üçün dövlətin ayırdığı vəsaitlər kifayət etmədiyindən xarici banklardan böyük məbləğdə kreditlər alınacaq. Belə ki, Dünya Bankı ilə əməkdaşlıq çərçivəsində magistral yolların çəkilişi və paytaxtın mərkəzi küçələrinin bərpası planlaşdırılır. Bu il bölgələri paytaxtla birləşdirən 1-ci dərəcəli yollarla birlikdə Bakı və şəhərətrafı yol təsərrüfatının modernləşdirilməsinə 1 milyard 500 milyon dollara yaxın vəsaitin xərclənməsi nəzərdə tutulur. 2010-cu ildə yol hərəkətinin tənzimlənməsi layihəsi çərçivəsində əlavə 4 dairəvi yolun çəkilişi, Lökbatan-Xocahəsən, Suraxanı-Zabrat, Binəqədi-Dərnəgül, Tbilisi prospekti, Bayıl-Sahil qəsəbəsi və digər istiqamətlər üzrə yolların inşasına start verilməsi planlaşdırılır. DB ilə yanaşı, sözügedən layihələrdə Fransanın "BNR Paribas" Bankının da iştirakı nəzərdə tutulur. Bank Azərbaycanda yol təsərrüfatının yenidən qurulması layihəsində tərəfdaş kimi iştirak etmək niyyətindədir.
Məsələ ondadır ki, bu nüfuzlu banklar Azərbaycanda magistral və xüsusi əhəmiyyət daşıyan yolların inşasına və bərpasına pul ayırırlar. İkinci dərəcəli və məhəllədaxili yolların təmiri bu qurumların strateji planına daxil deyil.
Onu da qeyd edək ki, avtomobil yolları şəbəkəsinin yeniləşdirilməsinə və inkişafına dair Dövlət Proqramında da həyata keçirilən layihələrin böyük əksəriyyəti magistral yolların və avtomobil yollarının tikintisini nəzərdə tutur. SC məhəllədaxili yolların bərpası ilə bağlı konkret məlumat vermir. Məhəllədaxil yolların təmiri üçün "Azəryolservis"lə bərabər, yerli icra hakimiyyətlərinin, bələdiyyələrin də üzərinə böyük məsuliyyət düşdüyü bildirilir. Rayon icra hakimiyyətlərinə hər il dövlət büdcəsindən yolların bərpası üçün böyük həcmdə vəsait ayrılır. İcra hakimiyyətlərinin il ərzində təmir etdiyi yolların uzunluğu isə bir neçə km-dən çox olmur. Xatırladaq ki, təkcə paytaxtın 70-dən çox küçə və məhəllədaxili yolları bərbad vəziyyətdədir və onların ümumi uzunluğu 300 km-dən çoxdur. Proqram çərçivəsində görüləcək işləri nəzərə alsaq, Bakının yollarının təmirinin 2015-ci ildə başa çatacağını güman etmək olar.

çap üçün verisya