Seminarı giriş sözü ilə AHİK sədrinin müavini Cavanşir Alxasov açmış, tədbirin mahiyyəti barədə açıqlama vermişdir. Demişdir ki, bu gün biz həmkarlar ittifaqlarını işlək, yüksək nüfuza malik, gənc, istedadlı kadrlarla gücləndirilmiş bir quruma çevirmək uğrunda mübarizə aparmalıyıq.
Seminarda "Kənd-Qida İş" Həmkarlar İttifaqı Federasiyası sədrinin müavini Təhmasib Əliyev "İşçilərin sosial-iqtisadi mənafelərinin müdafiəsi sahəsində həmkarlar ittifaqı ilk təşkilatlarının rolu" barədə çıxış etdi. Natiq dedi ki, işçilərin sosial-iqtisadi hüquqlarının təminatı ilə bağlı işəgötürənlərlə aparılan ikitərəfli danışıqlar, sahə üzrə (Tarif) sazişlərin və kollektiv müqavilələrin bağlanılması Federasiyanın fəaliyyətinin əsas istiqamətlərindən biridir. Sahə həmkarlar ittifaqının xidmət dairəsinə daxil olan icra hakimiyyəti orqanları, Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi, Dövlət Torpaq və Xəritəçəkmə Komitəsi, Azərbaycan Meliorasiya və Su Təsərrüfatı ASC ilə Sahə (Tarif) sazişləri bağlanılmışdır. Sazişlərin və kollektiv müqavilələrin şərtlərinin yerinə yetirilməsi diqqət mərkəzində saxlanılmışdır.
Əməkçilərin sosial-iqtisadi mənafelərinin müdafiəsi ilə bağlı təqdim olunan qanun və təlimat layihələri Federasiyanın mütəxəssisləri tərəfindən öyrənilmiş və bu barədə təkliflər hazırlanmışdır. Həmin təkliflərdən bir neçəsi qəbul edilmişdir. Bundan başqa, sahə həmkarlar ittifaqı tərəfindən ölkədə ərzaq təhlükəsizliyi ilə bağlı bir sıra təkliflər verilmişdir.
T. Əliyev nəzərə çatdırdı ki, hazırda sahənin bəzi müəssisələrində zəhmətkeşlərin birləşmək hüququna birbaşa ziyan vuran hallar da az deyildir. Demokratiyanın genişlənməsinə baxmayaraq həmkarlar ittifaqlarına qarşı neqativ əhvali-ruhiyyəyə hələ də rast gəlmək olur. İşəgötürənlərin mənfi reaksiyası işçiləri həmkarlar ittifaqına daxil olmaqdan, onlarla tərəfdaşlıqdan çəkindirir.
Bütün bunlara baxmayaraq son 3 ildə apardığımız danışıqların nəticəsində bir sıra özəl müəssisələrdə ilk həmkarlar ittifaqı təşkilatları yaradılmışdır.
"Kənd-Qida İş" Həmkarlar İttifaqı üzrə 2006-cı il ərzində 29 həmkarlar ittifaqı təşkilatı yaradılmışdır ki, bunların da hamısı özəl və qeyri-dövlət müəssisələrinin Hİ təşkilatıdır. Bu təşkilatlarda çalışan həmkarlar ittifaqı üzvlərinin sayı 1370 nəfərdir. Bu təşkilatlardan 5-i-"Siyəzən-Broyler" ASC; "MKT İstehsal-Kommersiya" MMC; "Ağcabədi-Pambıq" ASC; "Tərtər-Pambıq" ASC, "Ucar-Pambıq" ASC birbaşa Federasiyanın xidmətinə daxildir, qalan 24-ü isə regionlardadır.
2007-ci il ərzində 17 həmkarlar ittifaqı təşkilatı yaradılmışdır ki, bunların da 2-i özəl və qeyri-dövlət müəssisələrinin Hİ təşkilatıdır. Bu təşkilatlarda çalışan həmkarlar ittifaqı üzvlərinin sayı 1550 nəfərdir.
2008-ci ilin 5 ayı ərzində isə 7 həmkarlar ittifaqı təşkilatı yaradılmışdır. Bu təşkilatlarda çalışanlaırn sayı 2000 nəfərdən çoxdur.
Avtonəqliyyat və Yol Təsərrüfatı İşçiləri Müstəqil HİRK-in sədri Etibar Əliyevin çıxışı "Həmkarlar ittifaqı üzvlüyünə cəlbolunmanın əsaslandırılması və onun üstünlükləri"nə həsr olunmuşdu. Çıxışında bu məsələ ilə əlaqədar müşahidələrini və təcrübəsini bölüşdü, təkliflər irəli sürdü. Dedi ki, bu gün Hİ üzvlüyünə cəlbedilmədə sıravi insanların ancaq maddi yardım və yollayışlarla təminatı önə çəkilir. Yaxşı olardı ki, daha sosial və hüquqi təminatlara istinad edilsin. Hazırda cəmiyyətdə sosial problemlər yaşanır və belə hallarda həmkarlar ittifaqları daim çeviklik göstərməklə sadə vətəndaşların yanında olmalıdır.
Rabitə İşçiləri Müstəqil HİRK-in sədr müavini Rəşad Səfərov "İşçilərin maraqlarının müdafiə edilməsi üzrə kollektiv müqavilənin bağlanmasında həmkarlar ittifaqı təşkilatının rolu" mövzusunda danışdı.
Təhsil İşçiləri Azad HİRK-in sədr müavini Mirzə Cəfərzadə çıxışında “Həmkarlar ittifaqına yeni üzvlərin cəlb edilməsində sahə həmkarlar ittifaqının rolu və vəzifələri"ndən söz açdı. Qeyd etdi ki, Təhsil Nazirliyinin xidmətində olan və RK-nın üzv təşkilatı sayılan ali və orta ixtisas təhsili məktəblərinin birinci kurslarına qəbul olunmuş tələbələri və təhsil müəssisələrində işə götürülən yeni mütəxəssis və işçiləri həmkarlar ittifaqına üzv qəbul etmək üçün məqsədyönlü tədbirlər görülür. Onların həmkarlar ittifaqı sıralarında böyük təcrübəsi olan işçilərlə görüşlərini təşkil edirik. Belə görüşlər gənclərin ittifaqa cəlb edilməsində işimizi xeyli asanlaşdırır. 2008-ci il yanvar ayının 1-nə olan məlumata əsasən sahə həmkarlar ittifaqı üzvlərimizin sayı 361482 nəfərdir. Bu da ötən illə müqayisədə 9769 nəfər artım deməkdir.
Mədəniyyət İşçiləri Müstəqil Həmkarlar İttifaqı Respublika Komitəsinin sədri Cəmilə Səttarova seminar iştirakçılarının diqqətini "Hİ üzvlüyünə cəlbolunma sahəsində həmkarlar ittifaqı təşkilatlarının rolu" barədə məsələyə yönəltdi. Dedi ki, müzakirə etdiyimiz məsələ müasir dövrdə həmkarlar ittifaqları üçün çox mühüm əhəmiyyət kəsb edir. İşin yüksək səviyyədə təşkil edilməsi Hİ birliyinin, onun hər bir struktur vəsiləsinin öz ittifaq üzvünə göstərə bildiyi maksimum xidmətin səviyyəsi və əhəmiyyəti bu problemin həll edilməsinə böyük təsir etmiş olar. Həmkarlar ittifaqı üzvlərinin sayının artırılmasını biz yeni üzvlərin, xüsusilə təşkilatlanmaya daha çox meyil göstərən tələbə və gənclərin cəlb edilməsində görürürk. Bunun üçün xidmətimizdə olan İdman və Bədən Tərbiyəsi Akademiyasında tələbə və gənclərin həmkarlar ittifaqı təşkilatı yaradılmış, Respublika Komitəsi tərəfindən onun fəaliyyətinə hər cür dəstək verilmişdir.
Səhiyyə İşçiləri HİRK-in sədr müavini Aida Manafova "Həmkarlar ittifaqı təşkilatlarının gördüyü işlər barədə ittifaq üzvlərinin məlumatlandırılmasının əhəmiyyəti"ni önə gətirdi. Dedi ki, həmkarlar ittifaqı üzvlüyünə cəlbolunma məsələləri üzrə kollektiv şəkildə düşünməyə ciddi səbəb var.
Səhiyyə sahəsinə və səhiyyə işçilərinin sosial-iqtisadi vəziyyətlərinin yaxşılaşdırılmasına dövlət qayğısı artır. Səhiyyənin büdcəsi son ildə 5,4 dəfə artaraq 64 milyon manatdan 371 milyona çatdırılmışdır. İşçilərin əmək və sosial-iqtisadi mənafelərinin müdafiəsində ən yaxşı sınanılmış vasitə sosial tərəfdaşlıqdır. Bu məqsədlə də Səhiyyə Nazirliyi ilə HİRK arasında Sahə (Tarif) Sazişi bağlanmışdır. Bizim sahə həmkarlar ittifaqı öz ətrafında 135130 nəfər Hİ üzvünü birləşdirir. İlk növbədə çalışırıq ki, həmkarlar ittifaqı üzvləri ilə yığıncaqlarda, səyyar iclaslarda, dəyirmi masa və görüşlərdə, seminar və müşavirələrdə tez-tez ünsiyyətdə olaq və görülən tədbirlər barədə məlumatları onlara çatdıraq.
Neft və Qaz Sənayesi İşçiləri HİRK-in təşkilat şöbəsinin müdiri Həmid Musayev "Həmkarlar ittifaqı üzvlüyünə cəlbolunmada həmkarlar ittifaqı təşkilatlarının rolu və yeri" məsələsinə toxundu. Dedi ki, güclü vəsaitə və imkanlara malik transmilli şirkətlər ərazisində enerji ehtiyatları olan, amma iqtisadiyyatı zəif inkişaf edən ölkələrdə asanlıqla özlərinə yer tapa bilirlər. İctimai nəzarəti həyata keçirən həmkarlar ittifaqı təşkilatı yaratmağa isə müxtəlif təzyiqlər vasitəsilə imkan vermirlər. Nəticədə vətəndaşın öz ölkəsinin konstitusiyasında nəzərdə tutulmuş ictimai birliklər yaratmaq hüququ pozulur.
İşçilərin həmkarlar ittifaqı təşkilatına cəlb olunması Hİ təşkilatının müəssisə rəhbərliyi ilə qurduğu münasibətlərin nə dərəcədə uğurlu olmasından asılıdır. Bu mənada ARDNŞ və RK arasında münasibətlər hamıya nümunə ola bilər. AHİK sədrinin və ARDNŞ prezidentinin yaxından köməkliyi sayəsində son 3 ildə bir sıra transmilli şirkətlərdə həmkarlar ittifaqı təşkilatının yaradılmasına nail olmuşuq. Bu istiqamətdə fəaliyyətimizi davam etdiririk.
Yığıncaqda AHİK-in aparat rəhbəri-katibi Həsən Cəfərov çıxış edərək qarşıda duran vəzifələrdən danışmışdır.
Çıxışlarda bir sıra maraqlı təkliflər səslənmişdir. Onlardan bəzi məqamları diqqətə çatdırırıq: "Bugünkü müzakirə ilə əlaqədar AHİK tərəfindən müəyyən dövr üçün proqram hazırlansın və onun müzakirəsi keçirilsin. Sahə həmkarlar ittifaqı təşkilatları bu proqramla əlaqədar qarşıda duran vəzifələrini müəyyən etsinlər və bunun həlli yollarını düşünsünlər".
Seminar iştirakçıları sonda öz işlərini qruplarda davam etdirmişlər.
Q.TEYYUBOV.

çap üçün verisya