GƏLƏN İL BÜTÜN SAHƏLƏRDƏ MAAŞ VƏ PENSİYALAR ARTIRILACAQ

2008-ci ilin dövlət büdcə layihəsi gələn həftə parlamentin komissiyalarından birbaşa geniş tərkibdə hökumət qurumlarının iştirakı ilə iclasda müzakirə olunacaq. Milli Məclisin İqtisadi Siyasət Daimi Komissiyasının sədri Ziyad Səmədzadə bildirib ki, artıq layihə üzərində bir çox təkliflər nəzərə alınıb və bu ayın sonuna kimi qəbul edilməsi nəzərdə tutulub. Artıq büdcənin bütün parametrləri də məlumdur. Azərbaycanın sosial-iqtisadi həyatında mühüm keyfiyyət dəyişiklikləri dövlətin ali maliyyə sənədində tam təfərrüatı ilə öz əksini tapıb. Büdcənin makroiqtisadi göstəriciləri Azərbaycanın dünyada lider mövqeyə sahib olduğunu bir daha təsdiqləyir. Digər tərəfdən, gələn il dinamik inkişaf tempinin və iqtisadiyyatda müsbət meyillərin daha da güclənəcəyini maliyyə paketi ehtiva edir.
Artıq tam əminliklə demək olar ki, 2007-ci ilin makroiqtisadi tempi 2008-ci ildə iqtisadi və sosial inkişafın dinamikliyi üçün etibarlı bünövrə qoyur. Maliyyə naziri Samir Şərifov bildirib ki, qeyri-neft sektorunun inkişafı, əhalinin sosial vəziyyətinin yaxşılaşdırılması, Azərbaycan iqtisadiyyatının dünya iqtisadiyyatına inteqrasiyasının sürətləndirilməsi gələn ilin büdcəsinin gəlir və xərclər hissəsinin formalaşmasına baza yaradıb. 2008-ci ildə dövlət büdcəsinin gəlirləri ÜDM-in 23,5 faizi həcmində olacaq. Yəni büdcənin gəlirləri 7 milyard 383 milyon manat təşkil edəcək. Bu, 2007-ci ilin proqnozuna görə, 1 milyard 612 milyon manat və ya 27.9 faiz çoxdur. Gəlirlər əsasən vergi və gömrük rüsumları, həmçinin Dövlət Neft Fondundan transferi hesabına olacaq. Gələn ilin dövlət büdcəsinin xərcləri isə 8 milyard 509 milyon manat təşkil edəcək. Bu, dollarla 10 milyard deməkdir. Bu, 2007-ci illə müqayisədə 2 milyard 194 milyon manat və ya 34,7 faiz çoxdur.
2008-ci ilin dövlət büdcəsinin xərclər hissəsində cari xərclər 4 milyard 734 milyon manat, əsaslı xərclər 3 milyard 691 milyon manat təşkil edəcək. Dövlət büdcəsinin tərtibi zamanı dövlət əsaslı vəsait qoyuluşu xərcləri 48,3 faiz, təhsil xərcləri 28,5 faiz, müdafiə xərcləri 25,4 faiz, mənzil-kommunal təsərrüfat xərcləri 21,5 faiz, sosial müdafiə və sosial təminat xərcləri 21,2 faiz, səhyiyə xərcləri 18,5 faiz, nəqliyyat və rabitə xərcləri 9,3 faiz, kənd təsərrüfatı, meşə təsərrüfatı və balıqçılıq xərcləri 3,6 faiz artımla proqnozlaşdırılıb. 2008-ci ildə büdcədə sosialyönümlü xərclərin çəkisi 32,8 faiz olmaqla 2 milyard 800 milyon manat nəzərdə tutulur. Bu, 2007-ci illə müqayisədə 584 milyon manat və ya 26,5 faiz çoxdur. Beləliklə, 2008-ci ildə də vətəndaşların sosial təminatlarının gücləndirilməsi, o cümlədən minimum əməkhaqqı və sosial müavinətlərin həcminin artırılması, pensiyaların baza hissəsinin yaşayış minimumuna yaxınlaşdırılması prioritet məsələlər olacaq. "Gələn il əmək pensiyalarının baza hissəsinin artımı üçün 140 milyon manat, ehtiyac meyarının təklif olunmuş artımı ilə əlaqədar ünvanlı dövlət sosial yardımının tətbiqi üçün 12,8 milyon manat, məcburi köçkünlərə verilən yemək xərcinin artımı üçün 9,5 milyon manat, sosial müavinətlərin artımı üçün 27,8 milyon manat yönəldiləcək. Maaşları vahid tarif cədvəli ilə tənzimlənən vəzifələr üzrə minimum əməkhaqlarının artımı üçün 184 milyon manat vəsait ayrılacaq ki, bu da büdcədən maliyyələşən təşkilatlarda işləyən 630 minə yaxın insanın maddi vəziyyətinin yaxşılaşdırılmasına imkan verəcək" - deyə S.Şərifov vurğulayıb. Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun büdcəsi isə 1 milyard 200 milyon manat civarında olacaq. Onu da xatırladaq ki, büdcə tərtib olunarkən bir barel neftin qiyməti 50 dollardan götürülüb.
2008-ci ildə hökuməti əsas qayğılandıran elementlərdən biri inflyasiya ilə bağlıdır. İqtisadi inkişaf naziri Heydər Babayev bildirib ki, növbəti ildə inflyasiya 12 faiz həcmində proqnozlaşdırılır. Nazirin fikrincə, təbii amillər qiymət artımına daha çox təsir göstərir və bu amilin gələn il necə olacağını proqnozlaşdırmaq çox çətindir. İnflyasiyanın yüksəlməsi dünyada neftin qiymətinin qalxması ilə əlaqədardır.
Əgər gələn il neft ucuzlaşsa qiymət indeksi də aşağa düşə bilər. Nazir deyib ki, dövlət başçısının tapşırıqları və görülən işlərin nəticəsində qarşıdakı illərdə inflyasiyanın birrəqəmli olması təmin edilə bilər. Qarşıdakı illərdə inflyasiyanın aşağı düşməsi ilə daha yüksək iqtisadi inkişaf müşahidə edəcəyik. Növbəti il əhalinin adambaşına düşən gəlirlərinin 4550, 2011-ci ildə isə 6750 ABŞ dolları olacağı proqnozlaşdırılır. Əhalinin gəlirlərinin isə gələn il 29,4 faiz artaraq 16,7 milyard manata çatacağı gözlənilir. 2008-ci ildə ölkədə 52 milyon ton, 2011-ci ildə isə 63 milyon ton neft hasil olunacaq. Bu dövrdə hasil olunacaq neftin 35 milyon tonu ARDNŞ-in, 205 milyon tonu isə neft konsorsiumunun payına düşəcək. İqtisadiyyatda qeyri-dövlət sektorunun çəkisi isə 89 faizə yüksələcək.
Parlamentin Sosial Siyasət Komissiyasının sədri Hadi Rəcəbli 2008-ci ilin büdcəsinin sosial xərclərinin əhəmiyyətindən danışarkən deyib ki, büdcə həm pensiyaların və təqaüdlərin, həm də bütün sahələrdə maaşların artmasına imkan verəcək. Gələn il pensiya və müavinətlər, eləcə də minimum əməkhaqları 70 manat təşkil edəcək. Bunula yanaşı, əhaliyə verilən ünvanlı sosial yardımların da artırılması nəzərdə tutulub.

çap üçün verisya