…çimməkdən ehtiyat edirlər

Dəniz mövsümü artıq açıq elan edilib. İstər yerli əhali, istər əcnəbi turistlər bu mövsümün gəlməsini səbirsizliklə gözləsələr də, nədənsə dənizdə çimməkdən ehtiyat edirlər. Bunun əsas səbəbi isə dəniz suyunun çirkli olmasıdır. Müvafiq strukturlar sözügedən problemin həlli istiqamətində bütün lazımi tədbirləri həyata keçirsələr də, hələ də istənilən nəticə əldə olunmayıb. Turistləri Xəzər sularına həsrət qoyan əsas maneə isə çimərliklərdə bağırsaq çöplərinin miqdarının normadan yüksək olmasıdır. Amma deyəsən, çimərliklərimiz bu il əhalini qəbul etməyə hazırdır.

Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin Xəzər Kompleks Ekoloji Monitorinq İdarəsi Xəzər dənizinin Azərbaycana mənsub sahil zolağında, çimərlik zonalarında və mühüm reaksiya əhəmiyyətli qumsallıqlarında mütəmadi olaraq ekoloji vəziyyətin monitorinqini keçirir. Nazirlik tərəfindən modul tipli çirkab sutəmizləyici qurğuların quraşdırıldığı ərazilərdə aparılan monitorinqin nəticələrinə görə, 2007-ci illə müqayisədə mikrobioloji baxımdan çirklənmənin qarşısı alınıb. Abşeron yarımadasının kanalizasiya şəbəkəsi olmayan Bilgəh, Buzovna, Mərdəkan, Pirşağı, Nardaran sahil zolaqlarında və "Amburan" çimərliyi ərazisində, eləcə də Novxanı və Corat bağlarının sahilboyu ərazilərində beynəlxalq standartlara cavab verən 16 ədəd modul tipli təmizləyici qurğu quraşdırılıb. Qeyd edək ki, bu qurğular ABŞ, Almaniya, Türkiyə, Fransa, İtaliya, Tayvanda istehsal olunsa da, Türkiyədə komplektləşdirilib. Artıq Abşeron yarımadasının şimal zonasındakı ərazilərdən dənizə axıdılan tullantı suları idarə olunur. Belə ki, təmizləyici qurğuların istismar müddətində dənizdə mikrobioloji baxımdan çirklənmənin dərəcəsi tədricən azalmağa başlayıb. Son iki il ərzində qeyd olunan sahələrdə bağırsaq çöplərinin miqdarı minimum həddə çatıb. Aparılan tədqiqatların nəticələrinə görə, qeyd olunan çimərlik ərazilərində çirklənmə dərəcəsi artıq norma daxilindədir. Lakin belə qurğuların quraşdırıldığı məntəqələrdə ötən il olduğu kimi, Səbayel rayonunun Şıx və Qaradağ rayonunun Sahil qəsəbəsinin çimərlik ərazisində bu il də mikrobioloji baxımdan çirklənmə qeydə alınıb. Belə ki, qeyd olunan bu ərazilərdə böyük həcmlə axıdılan tullantı suları müvafiq norma və standartlara uyğun təmizlənmədən dənizə axıdıldığına görə sözügedən ərazilərdə bağırsaq çöpü bakteriyalarının miqdarı normadan artıq müəyyən edilib.
Nazirlikdən aldığımız məlumata əsasən, aparılan araşdırmalar nəticəsində vəziyyətin nisbətən müsbət istiqamətdə dəyişdiyi məlum olub. Belə ki, Sumqayıt, Şıx, Sahil çimərliklərində dəniz suyunun çirkli olduğu aşkarlanıb. Pirşağı, Nardaran, Birgəh, Zuğulba, Buzovna, Mərdəkan, Şüvəlan, Hövsan çimərliklərində vəziyyətin normal olduğu aşkar edilib. Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyindən o da bildirildi ki, Azərbaycan Xəzəryanı dövlətlər arasında yeganə ölkədir ki, dənizin və onun akvatoriyasının çirklənmədən qorunması üzrə kompleks tədbirlər həyata keçirir.
Məlumat üçün bildirək ki, Bakı şəhəri ərazisində yerləşən çimərliklərin yay mövsümünə hazırlıq vəziyyətinə və çimərlik ərazilərində dəniz suyunun keyfiyyət göstəricilərinə nəzarət məqsədi ilə Respublika Gigiyena və Epidemiologiya Mərkəzi tərəfindən də laboratoriya-tədqiqat üsullarının tətbiqi ilə müayinələr və araşdırmalar aparılıb. Aparılmış araşdırmalar göstərib ki, Səbayel rayonunun Şıx və Qaradağ rayonunun Sahil çimərliklərinin sanitariya-mühafizə zolaqlarında dəniz suyunun intensiv çirklənməsi halları hələ də davam etməkdədir. Şıx çimərliyinin sanitar-mühafizə zolağına Bibiheybət, Badamdar, "20-ci sahə" yaşayış ərazilərindən və Lökbatan qəsəbəsi istiqamətində təsərrüfat-məişət çirkab suları, Sahil çimərliyinin mühafizə zolağına isə Sahil təmizləyici qurğular stansiyasında təmir-yenidənqurma işləri başa çatdırılmadığından tam təmizlənməmiş çirkab suları axıdılır.
Aparılmış laborator müayinələrinin nəticələrinə görə, göstərilən çimərliklərin ərazilərində dəniz suyunun bakterioloji çirklənmə göstəricilərinin də normadan yüksək olduğu aşkar edilib.
Mövcud vəziyyətin əhalinin sağlamlığı üçün ciddi təhlükə törətdiyini, əhali arasında yoluxucu xəstəliklərin baş verməsi və yayılması təhlükəsini nəzərə alaraq, "Sanitariya-epidemioloji salamatlıq haqqında" qanunun 34-cü maddəsinə əsasən, Azərbaycan Respublikası baş dövlət sanitariya həkiminin müavini tərəfindən Səbayel rayonunun Şıx çimərliyinin, Qaradağ rayonunun Sahil çimərliyinin və göstərilən ərazilərin qeyri-qanuni çimərlik sahələrinin çimərlik kimi istifadəsinin qadağan edilməsi barədə qərar çıxarılıb.
Qəbul edilmiş qərarın icrasına köməklik göstərilməsi üçün Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətinə, Fövqəladə Hallar Nazirliyinə, Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinə və Bakı Şəhər Baş Polis İdarəsinə müvafiq məktublar göndərilib.
Gülər KƏRİMLİ.

çap üçün verisya